Y Wefan Gwasanaethau

Gwasanaethau Cyfredol - Uwchradd

GWEITHIO AR FY NGHAMPWAITH

gan Brian Radcliffe


Addas ar gyfer yr Ysgol Gyfan

Fersiwn Saesneg

Nod

Annog y myfyrwyr i ystyried y syniad bod ffydd yn daith o ddarganfod.

Paratoad a deunyddiau 

Gwasanaeth     

  1. Mae dinas Milan, yng ngogledd yr Eidal, yn enwog am nifer o bethau: dyma ganolfan ariannol y wlad; safle’r trac rasio Formula-1, y Monza a ffatri’r cwmni Ferrari; man cyfarfod i un o Wythnosau Ffasiwn mwyaf y byd; cartref AC Milan a’r Internazionale - dau glwb pêl-droed llwyddiannus iawn sy’n rhannu’r un stadiwm - a Milan yw’r lle y gall twristiaid weld darlun enwog Leonardo Da Vinci o’r Swper Olaf, a oedd yn ganolbwynt i nofel Dan Brown, The Da Vinci Code.

    Ond, mewn lle llai amlwg, mewn amgueddfa yng nghanol y ddinas, mae darn arall enwog o gelfyddyd. Cerflun marmor yw hwnnw’n darlunio dau gymeriad, y Forwyn Fair a chorff marw Iesu Grist. Y gair sy’n cael ei ddefnyddio i ddisgrifio darn o gelf ar y thema yma o’r fam yn galaru dros gorff ei mab yw Pieta. Teitl y cerflun sydd yn Milan yw’r ‘Rondanini Pieta’.

    (Dangoswch y ddelwedd os yw hynny’n bosib.)

    Wrth edrych yn fanylach, fe welwch fod nifer o nodweddion rhyfedd yn perthyn i’r cerflun. Yn gyntaf, mae’n ymddangos bod braich yn codi o fôn y cerflun sydd heb fod yn rhan o’r naill ffigwr na’r llall. Yn ail, mae ochr pen Mair yn dangos ail wyneb. Yn olaf, tra mae coesau Iesu wedi’u llunio’n fanwl ac yn llyfn, mae gweddill ei gorff wedi’i naddu’n fras Mae’n gerflun anorffenedig, ac yn anorffenedig mewn ffordd anarferol.
  2. Dechreuodd Michelangelo weithio ar y Rondanini Pieta yn y 1550au. Yr hyn a welwn ni yma yw’r cerflun fel yr oedd wedi datblygu erbyn yr amser y bu’r cerflunydd farw yn y flwyddyn 1564. Yn fersiwn cyntaf y cerflun roedd corff Iesu’n cael ei ddal ychydig oddi wrth Mair gyda lle gwag rhwng y ddau unigolyn, ac roedd wyneb Mair yn edrych i’r cyfeiriad arall fel petai’n methu edrych ar gorff ei mab. Roedd y fersiwn hwn bron â’i gwblhau pan benderfynodd Michelangelo ei fod eisiau cyfleu perthynas llawer agosach rhwng y fam a’i mab. Felly, fe aeth ati i ddileu’r pen gwreiddiol ac ysgwyddau Iesu, a gadael y fraich, gan feddwl dod yn ôl ati’n ddiweddarach. Lluniwyd pen newydd Iesu o ysgwydd dde Mair, sy’n cael ei darlunio nawr yn cofleidio’r corff ac ail fodelwyd ei phen fel ei bod yn awr yn edrych ar Iesu. Ond, chafodd Michelangelo ddim cwblhau’r gwaith ar y fersiwn yma, yr oedd wedi newid cymaint arno, cyn iddo farw.
  3. Fe ddatblygodd ffordd o feddwl Michelangelo am y berthynas rhwng Mair a’i mab yn ystod y cyfnod hwnnw o 10 neu 15 mlynedd. Doedd ei farn ddim yn statig. Mae datblygiad y cerflun yn dangos sut y datblygodd meddyliau a chred dyn oedd yn synhwyro bod ei fywyd ei hun yn dod i’w derfyn. A oedd agosatrwydd newydd y cymeriadau yr oedd yn eu portreadu yn deillio o berthynas ffydd ddyfnach ac agosach? Chawn ni byth wybod, ond mae’r cerflun yn rhoi i ni esiampl rymus o daith ffydd.
  4. Mae rhai pobl yn darlunio ffydd grefyddol fel proses ‘cynt ac wedyn’. Fe fyddan nhw’n paentio darlun o’r foment pan fydd rhywun yn croesi’r bont honno o fod ddim yn credu i fod yn credu. Cyn croesi’r bont, mae’r unigolyn yn heretic, yn bechadur, ac yn un o’r rhai colledig. Wedi hynny, mae’r person hwnnw wedi’i achub a phob amheuaeth a dryswch wedi cael eu gadael ar ôl yr ochr arall i’r bont. Yn anffodus, nid dyna brofiad y rhan fwyaf o bobl. Os ydych chi fel fi, yna fe fyddwch chi’n ei chael hi’n hawdd weithiau i gredu mewn Duw sy’n dda. Ond ar adegau eraill, mae amgylchiadau poenus yn gallu achosi amheuaeth. Weithiau, fe fyddwch chi’n teimlo’n ddryslyd, gyda syniadau sy’n gwrthdaro, a thro arall fydd dim gwahaniaeth gennych chi.
  5. Efallai y gall Pieta Michelangelo roi eglurhad buddiol i chi. Fe welwn ni dystiolaeth o ddyn ar daith ffydd hyd yn oed ym mlynyddoedd olaf ei fywyd, gyda’i feddyliau a’i gred yn parhau i esblygu. Anaml y mae taith yn unionsyth a phob amser ar yr un cyflymder cyson. Fe fyddwn ni’n arafu ac yn cyflymu, yn dibynnu ar gyflwr y ffordd. Fe fyddwn ni’n gwyro, yn mynd ar goll, yn troi’n ôl am ein bod wedi anghofio rhywbeth. Weithiau, fe fyddwn ni’n teithio mewn cwmni, dro arall yn teithio ar ben ein hunain. Ambell dro, fyddwn ni ddim yn sicr hyd yn oed ynghylch ble byddwn ni’n mynd. Tybed a yw hyn yn rhan o’ch profiad chi?
  6. Defnyddiodd Iesu y ddelwedd o daith mewn un o’i ddisgrifiadau a roddodd ohono’i hun. Fe ddywedodd: ‘Myfi yw’r ffordd.’ Roedd hynny fel petai’n dychmygu pobl fel chi a fi yn ymdrechu ar ein taith ac yntau’n cynnig map i ni. Mae angen dehongli’r map, ond fe allai fod yn ddechrau da. Ble rydych chi ar eich taith ffydd? Mae Iesu, a Michelangelo, yn ein hannog i barhau i deithio.

Amser i feddwl

Treuliwch foment yn ystyried y meddyliau canlynol. Efallai yr hoffech chi eu troi’n weddi:

– Byddwch yn ddiolchgar am bobl sydd wedi gwrando ar eich amheuon, eich dicter a’ch ofnau, ac sydd wedi ceisio teithio taith ffydd gyda chi.

– Byddwch yn edifar am yr adegau hynny y gwnaethoch chi beri i bobl eraill amau.

– Gwnewch gynllun i weithredu ar yr hyn sydd wedi codi o’r gwasanaeth yma heddiw.

Emyn

Cerddoriaeth ychwanegol a awgrymir

Sigh no more’ gan Mumford and Sons (cân ardderchog am ffydd, amheuaeth a dryswch).

 

 


Gwasanaethau Uwchradd >>