Y Wefan Gwasanaethau

Gwasanaethau Cyfredol - Uwchradd

MADDEUANT

gan Helen Levesley



Addas ar gyfer Cyfnod Allweddol 4/ Cyfnod Allweddol 5

Nod

Ystyried cysyniad maddeuant yn ein bywydau.

Paratoad a deunyddiau

 

Gwasanaeth    

  1. Beth yw maddeuant? Fe allech chi ddiffinio’r gair fel hyn: ‘Rhoi’r gorau i weld bai ar rywun, neu fod yn ddig wrth rywun, am rywbeth y maen nhw wedi’i wneud, neu beidio â’u cosbi am rywbeth.’ Gadewch i ni edrych ar ddwy enghraifft o wir faddeuant.

    Darllenydd 1:  Bachgen yn ei arddegau oedd Anthony Walker, gyda’i fywyd cyfan o’i flaen. Roedd wedi sefyll ei arholiadau Lefel A, ac roedd disgwyl iddo gael y radd uchaf ym mhob pwnc. Gobeithiai fynd i’r brifysgol. Ond, llofruddiwyd Anthony,  mewn ffordd fwystfilaidd, am resymau hiliol yn ystod yr haf, 2005. Pan ddedfrydwyd y rhai â’i llofruddiodd ym mis Tachwedd y flwyddyn honno, fe safodd mam Anthony, sef Gee Walker, y tu allan i’r llys a datgan y geiriau canlynol:

    Darllenydd 2:  ‘Why live a life sentence? Hate killed my son, so why should I be a victim too? Unforgiveness makes you a victim and why should I be a victim? Anthony spent his life forgiving. His life stood for peace, love and forgiveness and I brought them up that way.’
  2. Dyna wraig ryfeddol! Roedd gallu dweud eich bod chi’n maddau i rywun sydd wedi lladd eich mab, ac yn golygu hynny o ddifrif,  yn gwneud Gee Walker yn rhywun gwirioneddol ryfeddol. Ond eto, fe allwn ni ddefnyddio maddeuant yn ein bywydau o ddydd i ddydd, pa un ai a fyddai’r achos hwnnw’n fradychiad difrifol neu’n ffrwgwd bach dibwys.
  3. Beth mae hynny’n ei olygu i ni yn ein bywydau o ddydd i ddydd? Mae’n anodd iawn i ni ddychmygu sut beth fyddai bod mewn sefyllfa fel un Gee Walker. Er hynny, mae’n un o’r camau pwysicaf y gall rhywun ei gymryd tuag at gael tawelwch meddwl, hyd yn oed os yw hynny’n golygu maddau i’ch chwaer am dorri eich GHD neu eich sythwr gwallt, maddau i’ch mam am eich ‘growndio’ neu eich cadw rhag mynd allan am wythnos, neu i’ch tad am adael y teulu, neu hyd yn oed faddau i’ch nain am farw.
  4. Yn ystod ein bywyd, mae achlysuron yn dod i ran pob un ohonom sy’n rhoi cyfle i ni deimlo dicter, meithrin teimladau o fod wedi cael ein brifo, ail-fyw hen gwynion a chorddi â llid cyfiawn. Gwrandewch ar yr hyn sydd gan yr Archesgob Desmond Tutu i’w ddweud am faddeuant. Mae Desmond Tutu wedi bod yn ymwneud â phrosiectau cymodi yn Ne Affrica ac yng Ngogledd Iwerddon:

    Darllenydd 3:  ‘When I talk of forgiveness I mean the belief that you can come out the other side a better person. A better person than the one being consumed by anger and hatred. Remaining in that state locks you in a state of victimhood, making you almost dependent on the perpetrator. If you can find it in yourself to forgive then you are no longer chained to the perpetrator. You can move on, and you can even help the perpetrator to become a better person too.’
  5. Yr hyn sy’n cael ei ddweud yma yw eich bod chi a’r un sydd wedi’ch brifo chi, beth bynnag fyddan nhw wedi’i wneud, yn gysylltiedig, ac mae’r broses o faddeuant yn fodd i’r cyswllt gael ei dorri. Yr hyn sy’n eich rhwymo yw’r holl deimladau hynny o ddicter a niwed. Gall maddeuant fod fel siswrn i dorri’r rhwymyn, a’ch galluogi i ddeall, ac yna yn ei dro roi cyfle i chi symud ymlaen.
  6. Fydd y broses o faddau byth yn hawdd; mae’n gallu bod yn rhywbeth anodd iawn i’w wneud, hyd yn oed pan fydd angen i chi faddau am bethau bach. Gall y loes emosiynol, a’r ysgytiad a deimlwch wrth fod yn ddioddefwr barhau am hir iawn, ar hyd eich oes hyd yn oed. Ond trwy ddechrau maddau, fe allwch chi helpu i adfer y sefyllfa a chael gwellhad. Mae Gee Walker yn parhau i alaru am ei mab, ond pan ofynnodd rhywun iddi pam y dewisodd hi faddau, fe soniodd am ei ffydd, ac fe ddywedodd: ‘I have to practise what I preach.’ Fel Cristion ymroddedig, mae hi’n dilyn esiampl Iesu o faddau i eraill. Fe faddeuodd Iesu i’r rhai a wnaeth ei groeshoelio hyd yn oed. Ar y groes fe ddywedodd Iesu, ‘O Dad, maddau iddynt, oherwydd ni wyddant beth y maent yn ei wneud.’
  7. Felly, y tro nesaf y bydd eich teimladau chi wedi cael eu brifo oherwydd rhywbeth y mae rhywun wedi’i wneud i chi, meddyliwch am yr enghreifftiau o faddeuant rydyn ni wedi sôn amdanyn nhw heddiw, a cheisiwch ddeall hyd yn oed os byddwch chi’n dechrau gyda phethau bach iawn, pan fyddwch chi’n dechrau ac yn dal ati i faddau, mae’n gweithredu fel diferyn o ddwr: dros amser fe fydd yn erydu’r garreg, ac yn caniatáu i chi symud ymlaen, a deall.

Amser i feddwl

Gad i mi gael y gallu i faddau, hyd yn oed os yw hynny’n beth anodd ei wneud .

Gad i mi weld bod maddau i bobl yn fy ngalluogi i symud ymlaen fel unigolyn.

Gad i mi ddilyn esiampl Gee Walker ac, yn ei thro, ddilyn yr esiampl a roddwyd i ni gan Iesu, a gad i ni faddau.

Helpa fi i ddeall hefyd mai emosiwn yw maddeuant, emosiwn sy’n cymryd amser i’w ddeall. Ond gyda dy help di, gobeithio y byddaf yn gallu gwneud hynny.

Emyn

 


Gwasanaethau Uwchradd >>