Y Wefan Gwasanaethau

Gwasanaethau Cyfredol - Uwchradd

NEWID BYWYDAU POBL GYDA THAIL ELIFFANT 

gan Guy Donegan-Cross


Addas ar gyfer Cyfnod Allweddol 3/ Cyfnod Allweddol 4 

Nod

Adrodd stori hynod am y trawsnewid sydd wedi digwydd ym mywydau cannoedd o bobl anabl yn Neema Crafts, Tanzania.

Paratoad a deunyddiau

Gwasanaeth

        

Stori Neema

Sleid 1
  (20 eiliad)  Mewn rhai rhannau o’r byd, fydd pobl sydd ag anableddau ddim yn cael unrhyw fath o help gan y wlad. Fe fyddan nhw’n cael eu cuddio gan eu teuluoedd, ac y cael eu hystyried gan gymdeithas fel rhai wedi cael eu melltithio. Dyma stori am sut y daeth ychydig o ddychymyg, a llawer o dosturi, â gobaith i’r rhai hynny oedd heb fawr o obaith cyn hynny.

Sleid 2  (10 eiliad)  Yn y flwyddyn 2003, fe symudodd dau i fyw i Iringa, tref yng nghanol Tanzania. Eu henwau oedd Andy a Susie Hart.

Sleid 3  (15 eiliad)  Ar y pryd, yn ôl amcangyfrif, roedd rhwng 10 a 15 y cant o’r boblogaeth yn yr ardal yn anabl mewn rhyw ffordd. Roedd Andy wedi mynd yno i fod yn filfeddyg, ac roedd Susie, a oedd yn artist tecstiliau, yn aros i weld pa fath o waith y gallai hi ei wneud yno.

Sleid 4  (15 eiliad)  Ar ôl rhai wythnosau, cafodd Susie syniad. Sylwodd ar dail eliffant yn y parc saffari lleol. Mae eliffantod yn bwyta gweiriau a dail ac yn eu malu’n effeithiol yn eu system dreulio bwyd.

Sleid 5  (10 eiliad)  Cyfunodd Susie rai cemegolion â’r tail eliffant, a sychu’r gymysgedd i wneud . . . papur. Ac o’r papur hwn fe wnaethon nhw ddechrau gwneud cardiau cyfarch i’w gwerthu.

Sleidiau 6 i 10  (35 eiliad)  Aeth Susie at ei hesgob lleol i holi a oedd adeilad yno lle gallen nhw sefydlu man gwaith i dri dyn ifanc byddar. Cafodd grant o £400 gan elusen Brydeinig. Yna fe wnaethon nhw ddechrau cynhyrchu mwy o gardiau ac eitemau eraill ac fe dyfodd y busnes yn gyflym. Mewn 2 flynedd, roedd 70 o bobl yn gweithio yno, yn gwneud gleinwaith, yn gwehyddu ac yn gweini mewn caffi. Ar ôl 4 blynedd, roedden nhw’n gwneud paneli solar yno, a chanhwyllau a gleiniau o wydr wedi’i ailgylchu.

Sleid 11  (15 eiliad)  Fe ddaeth y ganolfan, a oedd yn cael ei galw ar y dechrau’n ‘Neema Crafts Workshop’ wedyn yn ‘Neema Crafts Centre for People with Disabilities’. Ond doedd y lle ddim yn ddigon mawr. Yn 2009, fe wnaethon nhw symud i’w hadeilad eu hunain gan ychwanegu gweithdy serameg, siop, caffi mwy o faint, a chaffi Rhyngrwyd  - a’r staff i gyd yn bobl ag anableddau.

Sleid 12  (8 eiliad)  Yn 2010, fe bleidleisiodd darllenwyr y Telegraph bod y ty bwyta yn y ganolfan, ‘the best British run restaurant outside the UK’.

Sleidiau 13 i 14  (14 eiliad)  Erbyn heddiw, mae 123 o bobl yn gweithio yn y Neema Crafts Centre. Mae’r staff wedi sefydlu, ac yn rheoli, eu cynllun cynilo a chynllun credyd eu hunain.

Sleid 15  (15 eiliad)  Mae yno dîm pêl-droed pobl fyddar, tîm pêl-droed i rai sâl dim ond un goes, grwp dawnsio, a thîm o rai sy’n chwarae pêl foli ar eu heistedd.

Sleid 16  (30 eiliad)  Pa fath o effaith mae canolfan Neema wedi’i chael ar y bobl sy’n gweithio yno?

-  Cyn hynny, roedden nhw’n gorfod begio ar y strydoedd; nawr mae ganddyn nhw eu cyfrif banc eu hunain. 
-  Cyn hynny, doedden nhw ddim y gallu cael addysg gynradd oherwydd y stigma oedd ynghlwm â’u hanabledd; nawr maen nhw’n cael gwersi llythrennedd, yn ogystal â dysgu mathau eraill o sgiliau bywyd hefyd.
-  Cyn hynny, roedd pobl yn edrych i lawr arnyn nhw ac roedden nhw’n cael eu cuddio o olwg y gymdeithas, am fod pobl yn eu hystyried fel pobl oedd wedi eu melltithio; nawr mae ganddyn nhw hunan-barch ac urddas, ac maen nhw’n gallu bod yn rhan o’r gymuned. Ac mae llywodraeth leol wedi rhoi sylw i hyn, trwy ddod i Neema a gweld sut mae’n bosib newid y ffordd y mae’r cyhoedd yn canfod pobl ag anableddau.

Sleid 17  (40 eiliad)  Beth yw ystyr y gair ‘Neema’? Y gair ‘gras’ yn Swahili yw ‘neema’. Ac ystyr gras yw caru pobl, waeth beth yw eu gallu na sut rai ydyn nhw.

Amser i feddwl

Mae bywydau wedi cael eu newid oherwydd Neema. Gydag ychydig o ddychymyg, a llawer o dosturi, fe allech chithau beri’r un math o newid hefyd.

Gweddi

Arglwydd Dduw, diolch am Neema,

a diolch dy fod ti’n gweld y potensial ym mhawb.

Helpa fi i fod yn rhywun sy’n gallu helpu eraill i ddarganfod eu hunan-barch a’u hurddas.

Emyn


Gwasanaethau Uwchradd >>